Ο Νονός, Μέρος 2ο (The Godfather - Part II, 1975)

Η δεκαετία του ’70, ποιοτικά μια από τις παραγωγικότερες του Αμερικάνικου κινηματογράφου, σημαδεύτηκε από την άνοδο μεγάλων ηθοποιών μα κυρίως σπουδαίων σκηνοθετών. Ωστόσο, ίσως να μην ήταν καθόλου παράτολμο να την κατονομάσει κανείς ως τη δεκαετία του
Francis Ford Coppola. Με τους δύο εξαιρετικούς Νονούς, το συνταρακτικό Αποκαλυψη Τωρα και τη Χιτσκοκική Συνομιλια, ο Αμερικανός σκηνοθέτης αξιοκρατικά ανήλθε στο βάθρο των κορυφαίων κινηματογραφιστών που έχει αναδείξει η 7η τέχνη. Η συχνά απόκοσμη αισθητική, η ψυχογραφική μελέτη των χαρακτήρων, η απελευθερωτικά καινοτόμος εικονοπλασία, αποτυπώθηκαν ως βασικά δομικά χαρακτηριστικά των έργων του, τα οποία όχι μόνο αναγνωρίστηκαν ποιοτικά την εποχή που κυκλοφόρησαν, αλλά κατόρθωσαν να αντέξουν το πέρασμα του χρόνου αποδεικνύοντας τη διαχρονική τους αξία.

Στρατιώτες του Σύμπαντος (Starship Troopers, 1997)

Πίτσες, μπύρες και πολύ αίμα…

-STUPID IS WHO STUPID DOES: O Paul Verhoeven δεν προσπαθεί να εξαπατήσει κανέναν: «Πρόκειται για το απόλυτο σκουπίδι» μοιάζει να φωνάζει από τα πρώτα λεπτά της δημιουργίας του. «Ακολουθήστε με!» Γιατί όχι; Στην τέταρτή Χολιγουντιανή του κινηματογραφική απόπειρα μετά τα Flesh and Blood, Robocop και Βασικό Ένστικτο, ο Ολλανδός δημιουργεί ένα λουσάτο, big budget B-movie που σφύζει από δράση, αίμα και ανοησία.

Τρέξε Λόλα, τρέξε (Lola rennt, 1998)

Παίζοντας τις προάλλες ένα ανόητο –μα διασκεδαστικό- σινεπαιχνίδι με μια φευγάτη παρέα εν ώρα φραπεδοκατάνυξης, αναζητούσαμε αντιστοιχίες μεταξύ αυτοκινήτων και κινηματογραφικών ταινιών. Η απόλυτη ομοφωνία σε πρώτη και τελευταία θέση. Και δεν είχαν άδικο: Αν Yugo με νοθευμένη βενζίνη κυκλοφορεί το Βλεμμα του Οδυσσεα, η ταινία του Tom Tykwer βάζει τη Λόλα της πίσω από το βολάν μιας Lamborghini με πειραγμένα φρένα.

Διπλή Παγίδα (Entrapment, 2000)

Έχοντας τον Sean Connery και την Catherine Zeta-Jones στο άρμα σου, δεν μπορεί παρά να περιμένεις μια τύπου blockbuster επιτυχία. Και όταν η ιστορία είναι τόσο εύπεπτη και διασκεδαστική όπως αυτή που συνέγραψαν οι Ronald Bass και Michael Hertzberg –αναμειγνύοντας James Bondικά στοιχεία με χιούμορ και ερωτισμό παρά τα 40 χρόνια διαφοράς των πρωταγωνιστών- δεν μπορεί παρά τα χρονοδείκτες να κυλούν γρηγορότερα. Μην ψάχνετε για περισσότερα.

Δημόσιος Κίνδυνος (Enemy of the State, 1998)

Hi-tech, θριλερ και συνωμοσιες, σε ενα διασκεδαστικο και διαφορετικο πακετο.

-ΑΛΛΑΞΕ Ο ΜΑΝΩΛΙΟΣ… Το ονομα του Jerry Bruckheimer στην παραγωγη μιας περιπετειας, ειναι απο μονο του ικανο να καταστρεψει την παρακολουθηση μιας ταινιας μονο με τη δυσπιστια που γεννα. Ο αριθμος των ανεγκεφαλων σαχλοπεριπετειων που εχει χρηματοδοτησει κατα καιρους, ειναι πολυ μεγαλυτερος απο αυτον που θα μπορουσε να σηκωσει στις πλατες της μια καριερα, αν το παγκοσμιο κινηματογραφικο κοινο ειχε τουλαχιστον την απαιτηση να δει κατι διαφορετικο, αν οχι πιο νοημων και ουσιαστικο. Ωστοσο στην περιπτωση του Δημοσιου Κινδυνου δεν μπορουμε παρα να σηκωσουμε τα χερια ψηλα.

Ο Ψαλιδοχέρης (Edward Scissorhands, 1991)

Για ακομη μια φορα μας καλει στον παιδοτοπο του. Κι εμεις, τρεχουμε…

-MONSTERS INC.: Ο Tim Burton μας εχει πλεον κακομαθει με τα ταξιδια του στην πλευρα του περιεργου, του διαφορετικου. Απο τον Ψαλιδοχερη και τον Σκαθαροζουμη, ως το Μυθο του ακεφαλου Καβαλαρη και τον Χριστουγεννιατικο Εφιαλτη, οι ηρωες του κατοικοεδρευουν στον προσωπικο σκοτεινο τους κοσμο, κατατρεγμενοι απο καποιο αλλοκοτο μυστικο η θρυλο. Ωστοσο η ψυχη τους ειναι αγνη, παρα την παραμορφωμενη εικονα που προβαλλουν στον περιγυρο τους, που τους αντιμετωπιζει αρχικα με περιφρονηση ωσπου να γευτουν τη γλυκια λυτρωση της διαφορετικοτητας τους στο τελος.

Πυροτεχνήματα (Hana bi, 1998)

Πίσω από μια άκρως προσχηματική ιστορία –του πρώην αστυνομικού που στρέφεται στο έγκλημα για να βοηθήσει την άρρωστη γυναίκα του- ο Takeshi Kitano  αφήνει να σκάσουν στην οθόνη τα Πυροτεχνήματά του: Μικρές εκρήξεις βίας που αγκαλιάζονται από μακρά διαστήματα χαράς, εκλάμψεις ωμής παράνοιας μέσα σε μια θάλασσα μαγευτικού λυρισμού, ένα φεστιβάλ χρωμάτων εικόνας και ήχου που διακόπτεται απότομα από αναπάντεχες στιγμές γνήσιου σοκ. Παίζοντας μαζί μας ένα ύπουλο παιχνίδι του νου πίσω από την ασυγκίνητη, αμίλητη, σχεδόν κατατονική προσωπογραφία του κεντρικού χαρακτήρα, εισβάλλει στο ψυχικό του σύμπαν που πάλλεται ανάμεσα στο γιν και το γιανγκ σε μια ασυμμετρία συναισθημάτων που μεταδίδεται και στο θεατή.

Se7en (Seven, 1995)

«Στο φινάλε είναι μια τολμηρή, χειροποίητη, γαμημένη ταινία με μπάτσους». [David Fincher – σκηνοθέτης]. Μια ταινία - καταγραφή ενός από τους σκληρότερους εφιάλτες που τόλμησε να διαβεί τη διαχωριστική γραμμή μεταξύ νοσηρής φαντασίας και κινηματογραφικής αποτύπωσης. Που κατόρθωσε να τσαλακώσει τη λυτρωτική ατολμία μιας Σιωπής των Αμνών, στριμώχνοντας τις ζοφερότερες εικόνες ανθρώπινης παράνοιας μέσα σε ένα χάρτινο κουτί ως επιδόρπιο. Που έπαιξε ένα παιχνίδι αριστοτεχνικά ύπουλο, επιτρέποντας μοναχά μικρές ηδονοβλεπτικές ματιές πίσω από κάθε θάνατο σε έναν εξαναγκασμό του νου να συναρμολογήσει στην ολότητά του το παζλ της φρίκης, αποδεικνύοντας πως ο πιο μύχιος φόβος ελλοχεύει στις ατομικές αναστολές της φαντασίας και όχι σε οπτικά δεδομένα που εύκολα αποκωδικοποιούν οι αισθήσεις.

Ghost Dog: Ο Τρόπος των Σαμουράι (Ghost Dog: The Way of the Samurai, 1999)

O Jarmusch επιστρέφει, πιο είρωνας από ποτέ…

-ΚΩΔΙΚΑΣ ΤΙΜΗΣ: Επαγγελματίας δολοφόνος, πιστός στους κώδικες ενός αρχαίου κειμένου των Σαμουράι, πληροφορείται ότι η μαφιόζικη οικογένεια με την οποία συνεργάζεται τώρα τον θέλει νεκρό… Μεταφέροντας τον παράδοξο μικρόκοσμό του σε μια αστυνομική ταινία, ο Jim Jarmusch βαδίζει στα χνάρια του «Νεκρού», ποτίζοντας την ταινία του με νότες ιδιόρρυθμου χιούμορ, έντονη μελαγχολική διάθεση καθώς και σταγόνες νοσταλγίας μιας εποχής όπου ο λόγος της τιμής και η αξία της φιλίας όρθωναν φάρους στην ψυχοσύνθεση μιας ολόκληρης κοινωνίας. Οι αργές περιπλανήσεις της κάμερας, συνθέτουν το αμάλγαμα ενός Ταραντινικού γουέστερν.

Ξέφρενες Νύχτες (Boogie Nights, 1997)

Το πλάνο ανοίγει επάνω στην φωτεινή επιγραφή του κλαμπ Boogie Nights, κάνει βουτιά στο επίπεδο του δρόμου, διαβαίνει την πόρτα και ακολουθώντας μια αργόσυρτη αλλά μεθυστική διαδρομή ανάμεσα στο πλήθος συστήνει τους κεντρικούς ήρωες της ιστορίας. Με αυτό το επιβλητικό traveling, ο Paul Thomas Anderson κάνει τα πρώτα του βήματα στα μονοπάτια του Σκορσεζικού φιλμικού σύμπαντος, τα οποία και θα εγκαταλείψει μόλις πέσουν οι τίτλοι του τέλους. Η δική του κλειστή κοινωνία, η δική του Ιερή Οικογένεια, ξεκινά την οδύσσειά της κατά τη διάρκεια της πολύχρωμης δεκαετίας του ’70, όπου όλα μοιάζουν να κινούνται στους ρυθμούς της ντίσκο μουσικής, την ανεμελιά των ελεύθερων ηθών, την ψυχεδέλεια του κρακ και του οπίου.

Στη Σκια των Τεσσαρων Γιγαντων (North by Northwest , 1959)

«Είμαι ένας τυποποιημένος σκηνοθέτης. Αν γυρνούσα τη “Σταχτοπούτα”, το κοινό αμέσως θα έψαχνε για κάποιο πτώμα μέσα στην άμαξα»… Η ενοχλητική αυτή διαπίστωση θα μπορούσε να αποτελεί μια εξήγηση για τη στροφή –τόσο εικαστική όσο και νοοτροπίας- που επιχείρησε ο Hitchcock με την 54η ταινία της καριέρας του. Ίσως πάλι, η αναγκαιότητα ενός πιο ανάλαφρου και διασκεδαστικού φιλμ να φάνταζε επιβεβλημένη μετά την μέτρια εισπρακτική κίνηση του σαφώς σκοτεινότερου και πολυπλοκότερου Δεσμωτη του Ιλιγγου στα ταμεία, ένα χρόνο πριν. Έτσι, το πνεύμα του North by Northwest θα μπορούσε να συνοψιστεί με την παρακάτω ρήση του Hitch: «Αν έπρεπε να γυρίσω μια ταινία στην Αυστραλία, θα έβαζα κάποιον αστυνόμο να πηδά μέσα στο μάρσιπο ενός καγκουρό φωνάζοντας: “Ακολούθησε αυτό το αυτοκίνητο!”»... Αντί Αυστραλίας όμως τα γυρίσματα έγιναν στην Αμερική, έτσι ο Hitchcock βάζει τον ήρωά του να πηδάει σε αυτοκίνητα, τρένα και αεροπλάνα, σε μια φρενήρη πορεία 3000 μιλίων ανά την επικράτειά της. Παρ’ όλ’ αυτά, η ταινία δεν θα μπορούσε επ’ ουδενί να στιγματιστεί ως μία ανούσια συρραφή περιπετειωδών σκηνών. Πίσω από την αλλοίωση του γνώριμου σκηνικού, μπορεί ευδιάκριτα να αναγνωρίσει κανείς την υπογραφή μιας γνήσιας κινηματογραφικής ιδιοφυΐας, που κατά πολλούς συνέθεσε μετά από 37 χρόνια κινηματογραφικής προϋπηρεσίας την πιο ολοκληρωμένη δουλειά της…